Dużo ziarna i jeszcze więcej pytań – rynek zbóż we wrześniu 2026

Wrzesień tradycyjnie jest miesiącem, w którym na rynku zbóż spotykają się dwie siły. Z jednej strony do skupu płodów rolnych trafia jeszcze ziarno z tegorocznych zbiorów. Z drugiej – coraz wyraźniej widać, jak wygląda zapotrzebowanie odbiorców oraz możliwości eksportowe.

Tegoroczny rynek nie daje jednak prostego sygnału

Światowa produkcja zbóż pozostaje bardzo wysoka, ale jednocześnie prognozy są korygowane w dół, a zapasy nie rosną tak, jak wcześniej zakładano. Według wrześniowej prognozy FAO, światowa produkcja zbóż w 2026 r. ma wynieść około 2,98 mld ton. To mniej niż w rekordowym poprzednim sezonie, ale nadal drugi najwyższy wynik w historii.

Pszenica – globalnie dużo, ale rynek nie jest już tak spokojny

W przypadku pszenicy sytuacja pozostaje relatywnie stabilna pod względem podaży. FAO we wrześniu podniosła prognozę światowej produkcji pszenicy do około 811 mln ton. Jednocześnie oznacza to wynik niższy niż w poprzednim sezonie.

To ważne rozróżnienie

Na światowym rynku nie brakuje pszenicy. Dlatego trudno oczekiwać trwałej zmiany trendu wyłącznie z powodu niższej produkcji. Z drugiej strony mniejsza produkcja oznacza, że rynek ma nieco mniejszy margines bezpieczeństwa. Oznacza to większą wrażliwość na informacje o pogodzie, eksporcie czy problemach logistycznych.

Dla polskiego producenta szczególne znaczenie ma również jakość ziarna. W sytuacji, gdy podaż jest duża, odbiorcy mogą bardziej selektywnie podchodzić do parametrów. Partie spełniające wymagania młynów, przetwórców czy eksporterów mogą zachowywać przewagę nad ziarnem o słabszych parametrach.

Kukurydza może być największym znakiem zapytania

Znacznie więcej uwagi należy poświęcić kukurydzy. FAO we wrześniu obniżyła prognozę światowej produkcji kukurydzy, a jedną z przyczyn były słabsze perspektywy zbiorów w Unii Europejskiej. Organizacja wskazuje na niekorzystny wpływ letnich upałów i suszy w części najważniejszych regionów produkcji, w tym w Polsce.

Jednocześnie świat nie ma problemu z całkowitym brakiem kukurydzy. Bardzo dobre wyniki oczekiwane są między innymi w Ameryce Południowej.

To właśnie dlatego krajowy rynek kukurydzy będzie w najbliższych tygodniach szczególnie ciekawy. Z jednej strony mamy sygnały o słabszych zbiorach w części Europy. Z drugiej – światowi eksporterzy nadal dysponują dużymi ilościami ziarna.

Jednym z najważniejszych tematów dla rynku zbóż pozostaje sytuacja w rejonie Morza Czarnego. Rosja i Ukraina pozostają ważnymi uczestnikami światowego handlu zbożem. Każde zakłócenie eksportu, problemy z logistyką czy ograniczenie przepustowości alternatywnych tras mogą zmienić kierunek przepływu ziarna.

FAO zwraca uwagę na utrzymującą się niepewność dotyczącą eksportu z tego regionu. Jednocześnie ograniczona przepustowość alternatywnych szlaków zwiększa znaczenie sytuacji transportowej.

Podobny sygnał płynie z wrześniowego raportu International Grains Council. Według IGC problemy z transportem na Morzu Czarnym wspierały notowania światowych zbóż, a zakłócenia ukraińskiego eksportu były jednym z czynników wpływających na rynek skupu kukurydzy.

Dla Polski ma to znaczenie szczególne. Jeżeli eksport z basenu Morza Czarnego działa sprawnie, duża ilość konkurencyjnego ziarna może trafiać na rynek europejski. Jeżeli pojawiają się ograniczenia, importerzy szukają innych kierunków dostaw. Wtedy znaczenie może zyskiwać również ziarno z Polski.

Polski rynek zbóż nie funkcjonuje w oderwaniu od europejskiego i światowego handlu. Im więcej ziarna może zostać wyeksportowane, tym łatwiej zagospodarować krajową produkcję. Jeżeli natomiast eksport zwalnia, większa ilość ziarna pozostaje na rynku wewnętrznym. To szczególnie ważne po żniwach, kiedy podaż jest największa.

Polska pozostaje znaczącym eksporterem produktów rolno-spożywczych, a w pierwszej połowie 2026 r. wartość całego eksportu rolno-spożywczego wyniosła około 29 mld euro.

Wśród ważnych grup eksportowych znajdują się również zboża i produkty zbożowe. Istotnym kierunkiem pozostają także rynki pozaunijne. KOWR w czerwcu prowadził działania mające na celu rozwój eksportu polskich zbóż m.in. na rynek egipski, będący jednym z ważnych rynków importowych pszenicy.

Dla producenta oznacza to, że warto obserwować nie tylko lokalny skup, ale również informacje o eksporcie.

Dane GUS pokazują, że w sierpniu rynek produktów rolnych zaczął reagować na zmieniającą się sytuację sezonową. Ceny płodów rolnych w skupie dla podstawowych produktów rolnych były wyższe niż miesiąc wcześniej, ale pozostawały niższe niż rok wcześniej.

W przypadku zbóż sytuacja nie jest jednak jednolita.

Różnice między regionami, jakością ziarna, kierunkiem jego wykorzystania i możliwościami logistycznymi powodują, że rynek lokalny może zachowywać się inaczej niż rynek światowy. Dlatego ogólny trend jest ważny, ale dla gospodarstwa równie ważne pozostają lokalny popyt, możliwości przechowywania i parametry ziarna.

Aktualne informacje KOWR pokazują, że rynek zbóż pozostaje jednym z najważniejszych obserwowanych segmentów krajowego rynku rolnego. We wrześniu publikowane są kolejne tygodniowe raporty dotyczące sytuacji w tym sektorze.

To jeden z najważniejszych wniosków na początku nowego sezonu. Na pierwszy rzut oka globalna sytuacja może wyglądać spokojnie – świat produkuje bardzo dużo zbóż, a zapasy pozostają relatywnie wysokie.

FAO prognozuje jednak, że globalne zapasy zbóż na koniec sezonu 2026/27 będą tylko nieznacznie wyższe od poziomu początkowego. Jednocześnie światowy wskaźnik zapasów do wykorzystania ma się obniżyć.

To oznacza, że rynek nadal jest dobrze zaopatrzony, ale margines bezpieczeństwa stopniowo się zmniejsza.

W takich warunkach każda większa niespodzianka pogodowa lub logistyczna może mieć większe znaczenie niż w sezonie, w którym zapasy szybko rosną.

Co będzie najważniejsze dla rynku zbóż jesienią?

1. Zbiory kukurydzy
To jeden z najważniejszych krajowych czynników. Ostateczny wynik zbiorów i jakość ziarna będą miały wpływ zarówno na krajową podaż, jak i zapotrzebowanie na import.

2. Eksport z Polski
Tempo wywozu będzie kluczowe dla zagospodarowania krajowej produkcji. Szczególnie istotne będą informacje o sprzedaży poza Unię Europejską.

3. Morze Czarne
Każda zmiana warunków eksportowych Rosji i Ukrainy może szybko odbić się na europejskim rynku zbóż.

4. Popyt paszowy
Kondycja rynku drobiu, trzody i bydła przekłada się na zapotrzebowanie na zboża paszowe. Dotyczy to szczególnie kukurydzy, pszenicy paszowej i jęczmienia.

5. Pogoda
Jesienią znaczenie będzie miała nie tylko pogoda podczas zbiorów kukurydzy. Na rynek może wpływać również sytuacja dotycząca zasiewów ozimin i warunków wejścia roślin w zimę.

6. Koszty magazynowania
Przy podejmowaniu decyzji o sprzedaży warto patrzeć szerzej niż tylko na bieżącą sytuację rynkową. Koszt przechowania ziarna, finansowanie gospodarstwa i możliwość późniejszej sprzedaży również mają znaczenie ekonomiczne.

Tak – i właśnie dlatego jesienią nie warto przywiązywać się do jednego scenariusza. Obecna sytuacja nie wskazuje na globalny niedobór zbóż. Produkcja pozostaje wysoka, a dostępność surowca jest nadal stosunkowo duża. Jednocześnie coraz więcej czynników może powodować krótkoterminowe zmiany kierunku rynku.

IGC we wrześniu odnotowała wzrost światowych indeksów zbóż i roślin oleistych. W przypadku skupu pszenicy oraz kukurydzy wskazywano m.in. na problemy logistyczne w rejonie Morza Czarnego i zmiany perspektyw podaży. Nie oznacza to automatycznie trwałej zmiany trendu. Pokazuje jednak, że rynek reaguje na informacje dotyczące podaży, pogody i transportu.