Pszenżyto ozime Nasiona pszenżyta ozimego

Znaczenie pszenżyta ozimego

Liczne doświadczenia polowe potwierdzają bardzo wysoki genetycznych potencjał plonowania odmian pszenżyta ozimego. Niektóre doniesienia naukowe wskazują, że jest on wyższy od potencjału pszenicy ozimej.

Pszenżyto ozime może wykorzystać swój potencjał plonowania, jeżeli wysiewane jest na dobrych stanowiskach. Dodatkowo reaguje wzrostem plonu na intensywną agrotechnikę.

Duży udział pszenżyta ozimego w powierzchni zasiewów niewątpliwie związanych jest z jego zdolnością adaptacji do warunków glebowych - może być uprawiane na gorszych stanowiskach niż pszenica ozima. Pszenżyto ozime jest tolerancyjne na okresowe niedobory wody, co przekłada się na stabilność plonowania.

Produkcja pszenżyta ozimego prowadzona jest głównie z przeznaczeniem na paszę. Ziarno ma wysoką zawartość białka o korzystnym składzie aminokwasowym. Charakteryzuje się też wysoką zawartością węglowodanów, składników mineralnych i błonnika przy jednocześnie wysokim współczynniki strawności. 

Możliwe jest wykorzystanie ziarna pszenżyta ozimego do produkcji mąki, ma ona jednak mniejszą wartość wypiekową niż mąka z pszenicy ozimej. 

Ziarno pszenżyta ozimego może być również surowcem dla przemysłu browarnego i produkcji spirytusu. 

Odmiany pszenżyta ozimego do siewu

Podstawową cechą, na którą należy zwrócić uwagę jest genetyczny potencjał plonowania. Jest on weryfikowany w trakcie licznych doświadczeń polowych, które powadzone są przez firmy hodowlane, niezależne jednostki badawcze oraz firmę Osadkowski.

Potencjał plonowania to nie jedyna cecha, na którą należy przeanalizować przed wyborem odmiany. Warto również sprawdzić: 

Zimotrwałość odmiany na poziomie 5,0 wg skali COBORU wskazuje, że jest ona odporna na niskie temperatury i raczej nie będzie miała problemu z przezimowaniem.
Zdrowotność odmiany - jednym z kierunków prac hodowlanych prowadzonych w pszenżycie ozimym jest zwiększenie odporności odmian na najważniejsze choroby występujące w jego uprawie: septoriozę liści, mączniaka prawdziwego, rdzę brunatną i rdzę żółtą
Odporność na porastanie odmiany - genetycznie pszenżyto ozime jest bardziej podatne na porastanie niż inne gatunki zbóż. Jednym z czynników zwiększających prawdopodobieństwo porastania jest wyleganie, dlatego też zaleca się wybierać odmiany o wysokiej odporności na wyleganie.
Tolerancja na niski odczyn gleby odmiany - większość gleb w kraju jest kwaśnych i bardzo kwaśnych, co uruchamia toksyczne jony glinu, które mogą negatywnie wpływać na plon. Pszenżyto jest bardziej wrażliwe na jony niż żyto, ale mniej niż pszenica.

Kiedy siać pszenżyto ozime?

Optymalny, agrotechniczny termin siewu jest zróżnicowany regionalnie:

10 - 20 września - północny wschód i wschód Polski
10 - 25 września - południowy wschód 
15 - 25 września - centralna część kraju
20 września - 5 października - zachód i północny zachód

Opóźnienie terminu siewu pszenżyta ozimego jest niewskazane, ponieważ skraca okres wegetacji jesiennej, w trakcie którego powinno wykształcić rozkrzewienia produkcyjne. Zbytnie opóźnienie siewu ogranicza krzewienie produkcyjne, a w skrajnych przypadkach może powodować dokrzewianie wiosną. Rośliny późno siane, są też bardziej podatne na wymarzanie. 

Pszenżyto ozime wysiane w terminie bardzo dobrze się krzewi, dlatego też podstawowa norma wysiewu jest na poziomie 250-350 ziarniaków na 1m2 . Większą liczbę ziarniaków należy wysiewać na stanowiskach mniej żyznych oraz w przypadku opóźnionego siewu.

Pszenżyto ozime - nasiona do siewu

Pszenżyto ozime wytwarza dużą ilość biomasy nadziemnej w okresie jesiennym, która w podczas ciepłej jesieni i łagodnych zim jest narażona na infekcje grzybami patogenicznymi. Dlatego, też bardzo ważne jest zaprawianie materiału siewnego produktami, których działanie może ograniczać również rozwój chorób liści. Dodatkowo pszenżyto z racji intensywnego wzrostu jesiennego może być bardziej narażone na porażenie pleśń śniegową. W związku z tym zalecane jest wykorzystanie do siewu ziarna profesjonalnie zaprawionego produktem o działaniu systemicznym.